Stel: een nieuwe klant meldt zich bij uw kantoor. Tijdens het klantonderzoek blijkt dat de klant gevestigd is in Irak of banden heeft met Bosnië en Herzegovina. Op het eerste gezicht lijkt er weinig aan de hand. Alle documenten zijn aanwezig, de UBO’s zijn bekend en de bedrijfsactiviteiten lijken legitiem.
Toch gaat er een alarmbel af.
Beide landen zijn in 2026 toegevoegd aan de FATF Grey List.
Maar wat betekent dat eigenlijk? Mag u nog zaken doen met deze klant? Moet u de relatie weigeren? Of is extra onderzoek voldoende?
Voor veel Wwft-plichtige organisaties is dit niet altijd duidelijk. En juist daarom is het belangrijk om te weten welke stappen u moet zetten.
Wat is de FATF Grey List?
De Financial Action Task Force (FATF) beoordeelt wereldwijd hoe landen witwassen, terrorismefinanciering en andere financiële criminaliteit bestrijden. Wanneer een land tekortkomingen heeft in zijn AML- en CFT-beleid, maar wel actief werkt aan verbeteringen, komt het op de zogenoemde Grey List terecht.
Dat betekent niet dat alle bedrijven en inwoners uit dat land verdacht zijn. Het betekent wel dat financiële instellingen, notarissen, makelaars, administratiekantoren en andere Wwft-plichtige organisaties extra alert moeten zijn op risico’s.
Een Grey List-land is geen sanctieland
Een veelgemaakte fout is dat organisaties een Grey List-land verwarren met een sanctieland. Bij sancties gelden vaak concrete beperkingen of verboden. Bij een FATF Grey List-land is dat anders. U mag in veel gevallen gewoon zaken doen met klanten uit deze landen.
Wel verwacht de Wwft dat u de risico’s zorgvuldig beoordeelt en passende maatregelen neemt. Met andere woorden: niet automatisch afwijzen, maar ook zeker niet automatisch accepteren.
Welke risico's lopen organisaties?
Landen op de Grey List hebben volgens de FATF tekortkomingen in hun aanpak van financiële criminaliteit. Daardoor bestaat er een verhoogd risico op:
- witwassen
- terrorismefinanciering
- complexe eigendomsstructuren
- ondoorzichtige geldstromen
- beperkte beschikbaarheid van betrouwbare informatie
Voor organisaties die onder de Wwft vallen betekent dit dat standaard klantonderzoek niet altijd voldoende is.
Juist hier gaat het regelmatig mis. Een klant wordt geïdentificeerd, de UBO wordt geregistreerd en het dossier wordt gesloten. Terwijl de herkomst van middelen, internationale banden of de bedrijfsstructuur onvoldoende zijn onderzocht.
Wat moet u doen bij een klant uit een Grey List-land?
1. Voer een uitgebreide risicobeoordeling uit
Begin met een beoordeling van het klantrisico.
Stel uzelf vragen zoals:
- Wat is de relatie met het Grey List-land?
- Is de klant daar gevestigd?
- Bevindt een UBO zich daar?
- Komen geldstromen uit het betreffende land?
- Zijn er complexe internationale structuren betrokken?
Deze factoren bepalen of verscherpt cliëntenonderzoek noodzakelijk is.
2. Onderzoek de UBO grondig
Bij een aantal Nederlandse klanten wordt UBO-onderzoek extra belangrijk.
Probeer niet alleen vast te stellen wie de uiteindelijk belanghebbende is, maar ook:
- hoe de eigendomsstructuur eruitziet;
- welke vennootschappen betrokken zijn;
- in welke landen deze ondernemingen actief zijn.
Complexe structuren kunnen gebruikt worden om de werkelijke eigenaar te verhullen. Juist daarom is een volledig beeld essentieel.
3. Controleer sancties en negatieve media
Hoewel een Grey List-status geen sanctie betekent, is screening nog steeds noodzakelijk.
Controleer onder andere:
- sanctielijsten;
- PEP-status;
- negatieve media;
- openbare bronnen.
Zo krijgt u een beter beeld van eventuele aanvullende risico’s.
4. Leg uw afwegingen vast
De Wwft kijkt niet alleen naar wat u onderzoekt, maar ook naar hoe u uw keuzes onderbouwt.
Kunt u uitleggen waarom u een klant heeft geaccepteerd? Heeft u vastgelegd welke risico’s zijn beoordeeld en welke maatregelen zijn genomen?
Een goed dossier kan daarbij het verschil maken.
Waarom monitoring steeds belangrijker wordt
Een klantonderzoek is geen momentopname.
Een klant die vandaag weinig risico lijkt te vormen, kan morgen betrokken raken bij nieuwe transacties, gewijzigde eigendomsstructuren of negatieve publiciteit. Daarom wordt doorlopend monitoren steeds belangrijker. Vooral bij klanten met internationale activiteiten of banden met landen met verhoogde risico’s helpt monitoring om veranderingen tijdig te signaleren.
Hoe kan CDD On Demand helpen?
Voor veel kleinere en middelgrote kantoren vormen internationale klantonderzoeken een uitdaging. Notarissen, makelaars, administratiekantoren en vermogensbeheerders beschikken vaak niet over grote compliance-afdelingen.
CDD On Demand helpt organisaties om snel en efficiënt inzicht te krijgen in klantrisico’s. Met functies zoals identiteitscontroles, bedrijfschecks, UBO-onderzoek en screening beschikt u over de informatie die nodig is om onderbouwde beslissingen te nemen.
Zo blijft cliëntonderzoek niet alleen uitvoerbaar, maar ook beheersbaar.
Een klant uit een FATF Grey List-land hoeft geen reden te zijn om een zakelijke relatie af te wijzen. Wel vraagt zo’n situatie om extra aandacht.
Door een goede risicobeoordeling uit te voeren, UBO’s zorgvuldig te onderzoeken, screenings uit te voeren en uw afwegingen vast te leggen, voldoet u beter aan uw Wwft-verplichtingen en verkleint u de kans op compliance-risico’s. Want uiteindelijk draait effectief cliëntonderzoek niet om het afvinken van een checklist, maar om het begrijpen van de risico’s achter de klant.
Wilt u snel inzicht in uw klantrisico's?
Maak vandaag een proefaccount aan en ontvang 2 gratis credits
U betaalt alleen voor wat u gebruikt, wanneer u het nodig hebt. Zo houdt u grip op kosten én voldoet u aan de nieuwste wet- en regelgeving.